KrajProf. Engelking: Naprawdę nie trzeba było donosić na ukrywających się Żydów

Prof. Engelking: Naprawdę nie trzeba było donosić na ukrywających się Żydów

Prof. Barbara Engelking
Prof. Barbara Engelking / Źródło: PAP / Marcin Obara
Dodano 509
Prof. Barbara Engelking oraz prof. Jan Grabowski to autorzy książki "Dalej jest noc. Losy Żydów w wybranych powiatach okupowanej Polski". O swojej publikacji opowiedzieli w wywiadzie dla Magazynu TVN24.

"Dalej jest noc" to dwutomowe wydawnictwo będące podsumowaniem kilkuletniego projektu badawczego realizowanego przez Centrum Badań nad Zagładą Żydów IFiS PAN pt. "Strategie przetrwania Żydów podczas okupacji w Generalnym Gubernatorstwie, 1942-1945. Studium wybranych powiatów". Książka już przed pojawieniem się w księgarniach, wzbudziła ogromne emocje. Przedstawia bowiem dramatyczne historie Żydów, którzy zginęli z rąk Polaków. Przeciwnicy publikacji twierdzą, że jest ona stworzona na potrzeby antypolskiej kampanii prowadzonej w kontekście sporu wywołanego nowelizacją ustawy o IPN.

"Zapaść moralna"

– Niezwykle ważne było to, aby zaobserwować, kiedy nastąpił ten moment zapaści moralnej. Jednego dnia można kogoś obrabować, a następnego można go już zamordować – tak o historiach zawartych w książce mówi jej współautor prof. Jan Grabowski. Jak dodaje, ma nadzieję, że wielkie zainteresowanie publikacją pozwoli na przekazanie zawartej w niej wiedzy szerokiemu audytorium.

Grabowski przywołuje jedną z opisanych w książce historii: – Posłużę się przypadkiem ekstremalnym: historią dwóch braci Strawczyńskich, którzy przez ponad rok sortowali ubrania w obozie zagłady w Treblince. Na zadane po wojnie pytanie, dlaczego nie uciekli, jeden z nich odpowiedział: “Doszliśmy z bratem do wniosku, że bezpieczniej jest po tej stronie drutów, niż po tamtej”.

Na zarzuty o nierzetelność, prof. Grabowski odpowiada tak: – Trzeba podkreślić, że wsparliśmy te badania o niesamowicie bogatą podstawę źródłową. Jeżeli chodzi o badania nad Zagładą, od czasów II wojny światowej nie było przeprowadzonych na równie dużym materiale archiwalnym. Czasami były to rzeczy dla nas – jako badaczy – zaskakujące.

"Pewnie niewiele osób ją przeczyta"

Prof. Barbara Engelking ma obawy, że książkę przeczyta niewiele osób. – Większość będzie się opierała na relacjach medialnych, które w taki czy inny sposób będą przedstawiać treści w niej zawarte, zapewne nieco zniekształcając. Dlatego dobrze jest mieć okazję, aby opowiedzieć, o czym naprawdę jest ta książka – mówi badaczka w rozmowie z TVN24.

Na pytanie: – Chcielibyśmy wierzyć, że Polacy z otwartymi ramionami przyjmowali uciekających Żydów, pomagali im. Tak nie było? – Barbara Engelking odpowiada: – Nie, nie było. Oczywiście byli zupełnie wyjątkowi, niezwykli ludzie, którzy przyjmowali Żydów pod swój dach, trzymali ich kilka lat, dzieląc się wszystkim, co mieli.

– To jest dla mnie fascynujące. To zło, które się czyni, jest dobrowolne. Naprawdę nie trzeba było donosić na ukrywających się Żydów – mówi prof. Engelking.

Czytaj także:
"Newsweek": Jak Polacy dobijali Żydów. Internauci: Zalewa nas fala kłamstwa

 509
  • oklzf IP
    Jeśli Polacy donosili na Żydów to robili to by ratować swoje życie i to ich usprawiedliwia koniec kropka. Żydzi u siebie nie ponoszą odpowiedzialności za zdradę swoich braci jeśli ratowali swoje życie, takie mają prawo, tyle tylko że siebie usprawiedliwiają, a od innych narodów żądają tłumaczenia się za to czego nie zrobili dla ratowania żydów. Rozliczcie swoich za zbrodnie w gettach i nie tylko.
    Bezpośrednim świadkiem koszmaru zbrodni dokonanej przez Żydów na Żydach był Icchak Kacenelson. Z wrażliwością poety, autor w sposób bodaj najbardziej czytelny, zawarł świadectwo prawdy wierszem w poemacie „O bólu mój” będącego częścią zbioru „Pieśni o zamordowanym żydowskim narodzie”, gdzie znajdujemy takie oto strofy:

    Jam jest ten, który to widział, który przyglądał się z bliska,
    Jak dzieci, żony i mężów, i starców mych siwogłowych
    Niby kamienie i szczapy na wozy oprawca ciskał
    I bił bez cienia litości, lżył nieludzkimi słowy.
    Patrzyłem na to zza okna, widziałem morderców bandy –
    O, Boże, widziałem bijących i bitych, co na śmierć idą…
    I ręce załamywałem ze wstydu… wstydu i hańby –
    Rękoma Żydów zadano śmierć Żydom – bezbronnym Żydom!
    Zdrajcy, co w lśniących cholewach biegli po pustej ulicy
    Jak ze swastyką na czapkach – z tarczą Dawida, szli wściekli
    Z gębą, co słowa im obce kaleczy, butni i dzicy,
    Co nas zrzucali ze schodów, którzy nas z domów wywlekli.
    Co wyrywali drzwi z futryn, gwałtem wdzierali się, łotrzy,
    Z pałką wzniesioną do ciosu – do domów przejętych trwogą.
    Bili nas, gnali starców, pędzili naszych najmłodszych
    Gdzieś na struchlałe ulice. I prosto w twarz pluli Bogu.
    Odnajdywali nas w szafach i wyciągali spod łóżek,
    I klęli: „Ruszać, do diabła, na umschlag, tam miejsce wasze!”
    Wszystkich nas z mieszkań wywlekli, potem szperali w nich dłużej,
    By wziąć ostatnie ubranie, kawałek chleba i kaszę.
    A na ulicy – oszaleć! Popatrz i ścierpnij, bo oto
    Martwa ulica, a jednym krzykiem się stała i grozą –
    Od krańca po kraniec pusta, a pełna, jak nigdy dotąd –
    Wozy! I od rozpaczy, od krzyku ciężko jest wozom…
    W nich Żydzi! Włosy rwą z głowy i załamują ręce.
    Niektórzy milczą – ich cisza jeszcze głośniejszym jest krzykiem.
    Patrzą… Ich wzrok… Czy to jawa? Może zły sen i nic więcej?
    Przy nich żydowska policja – zbiry okrutne i dzikie!
    A z boku – Niemiec z uśmiechem lekkim spogląda na nich,
    Niemiec przystanął z daleka i patrzy – on się nie wtrąca,
    On moim Żydom zadaje śmierć żydowskimi rękami!
    Dla Icchaka Kacenelsona, bezpośredniego świadka dokonanej przez Żydów zbrodni na Żydach, którego poezja stanowi niepodważalne źródło historyczne, oprawcami, którzy bili bez cienia litości, lżyli nieludzkimi słowy byli jego bracia Żydzi. Żydzi byli także tymi, którzy zadali śmierć Żydom – bezbronnym Żydom!
    Dodaj odpowiedź 11 8
      Odpowiedzi: 0
    • Anonim IP
      Ja już nie mogę czytać "trzeba było..." i innych takich bzdur. Z tych bzdur wyciągam jeden główny wniosek.: Trzeba było zająć się Polakom swoim przetrwaniem a nie chronić Żydów, którzy odwdzięczają się teraz obrzucaniem błotem. Nie uratowaliby tych Żydów, to teraz nie byłoby "marszów", nie byłoby Jad Waszemów, nikt by nie pamiętał o tych wymordowanych Żydach. Dostaliście jakieś podziękowanie oprócz durnego drzewka gdzieś tam i aluminiowego krążka z kawałkiem papieru? Żydzi zadbali o swoich wybawicieli? Dali chociaż figę z makiem? Gorzej, każą płacić na swoje miejsca upamiętnienia, nie dają nawet złotówki, nawet grosika na ochronę ich cmentarzy, na ochronę ich miejsc kultury, na muzea ich upamiętniające albo bardzo mało. I wyciągają ręce po więcej. To jak to jest, Żydzi polscy byli obywatelami Polski czy byli obywatelami Izraela, USA, innych krajów? Dlaczego Polska nie dostała odszkodowania za swoich obywateli, tylko Izrael i inne kraje, których obywatelami nie byli?
      Dodaj odpowiedź 14 8
        Odpowiedzi: 1
      • Polak IP
        To jak zachowywali się niektórzy Żydzi, nie jest usprawiedliwieniem tego jak zachowywali się niektórzy Polacy.
        Stanie taki chłop konfident przed sądem ostatecznym i powie, dodoniosłem na Żyda z mojej wsi, Niemcy go rozstrzelali, bo gdzieś "na wschodzie Żydzi niektórzy przechodzili na stronę sowiecką"? Parafrazując post poniżej
        Dodaj odpowiedź 7 12
          Odpowiedzi: 0
        • Mirek IP
          Tylko jest pytanie : Jak Żydzi zachowywali się po wkroczeniu wojsk ZSRR na tereny Wschodniej Rzeczypospolitej !!. Przecież polscy Żydzi to była V kolumna którzy masowo przechodzili na stronę sowiecką . Zakładali czerwone opaski i rozbrajali wycofujące się oddziały wojska polskiego . Następnie Żydzi uczestniczyli w deportacjach ludności polskiej na Syberię i do Kazachstanu . To oni sporządzali listy do wywózek i dostarczali je do NKWD. To jest tylko część prawdy o naszych ŻYDOWSKICH SĄSIADACH . Widocznie Żydzi uważają że jesteśmy my Polacy jacys chyba głupi i nie potrafimy się obronić . Najwyższy czas zapłacić Żydom za ich zbrodnie na Polakach .
          Dodaj odpowiedź 16 9
            Odpowiedzi: 0
          • INDEP-OBSERVER.PL IP
            cytuję: "Grabowski przywołuje jedną z opisanych w książce historii: – Posłużę się przypadkiem ekstremalnym: historią dwóch braci Strawczyńskich, którzy przez ponad rok sortowali ubrania w obozie zagłady w Treblince. Na zadane po wojnie pytanie, dlaczego nie uciekli, jeden z nich odpowiedział: “Doszliśmy z bratem do wniosku, że bezpieczniej jest po tej stronie drutów, niż po tamtej”.
            ALE GRABOWSKI NIE ZADAJE SOBIE PYTANIA: w jaki sposób wymienieni Żydzi przeżyli w Treblince? Żadnej refleksji, że PRZEŻYLI BO WSPÓŁPRACOWALI Z NIEMIECKIMI NAZISTAMI W LUDOBÓJSTWIE! Codziennie ...
            Usprawiedliwia się Żydów współpracujących z niemieckimi nazistami i jednocześnie nie chce się pamiętać, że ZA POMOC ŻYDOM GROZIŁA ŚMIERĆ CAŁYCH RODZIN!
            Dodaj odpowiedź 22 3
              Odpowiedzi: 1
            • betwet IP
              Był tak szczery, że pozostawiał swoich rozmówców, bezradnych w ciszy: ”Młoda dziennikarka radiowa z Niemiec prowadzi wywiad z Profesorem. Cała zaaferowana mówi:

              – Pan przecież wybaczył sprawcom...

              Profesor stanowczo: – Nie!

              Dziewczyna odskakuje jak oparzona, z szeroko otwartymi z niedowierzania oczyma mówi:

              – No jak to? To znaczy, że pan nadal uważa wszystkich Niemców za winnych?

              Bartoszewski z całkowitym spokojem odpowiada:

              – Nie, ja tego nigdy nie powiedziałem. Ale są tacy, którzy byli winni. I co ja mam z tym zrobić? Stanąć na najruchliwszym skrzyżowaniu Frankfurtu albo Monachium i krzyczeć przez megafon: ’Jeśli ktokolwiek tego pragnie, to mu wybaczam?’. Wie Pani, kilka lat wykładałem w Niemczech i nigdy się nie zdarzyło, żeby ktoś przyszedł i powiedział mi, że w czasie wojny trafił do SS, że służył w obozie i że na stare lata jest mu z tym ciężko... To komu ja mam wybaczyć?

              ŻYDZI UCZCIE SIĘ OD BARTOSZEWSKIEGO! Engelking, do ciebie mówię! Naucz się tego na pamięć! WARTO BYĆ PRZYZWOITYM.

              Parafrazując jego wypowiedź:
              – No jak to? To znaczy, że pani nadal uważa wszystkich Polaków za winnych?

              Engelking z całkowitym spokojem odpowiada:

              – Nie, ja tego nigdy nie powiedziałam. Ale są tacy, którzy byli winni. I co ja mam z tym zrobić?
              Dodaj odpowiedź 11 4
                Odpowiedzi: 0
              • Skorpion IP
                Żydzi co kilkadziesiąt lat przeginają pałę swej chciwej żądzy niszczenia swych dobroczyńców. I tak też będzie tym razem. Stracą być może już ostatecznie wszystko: Izrael, pieniądze i życie. I kto zechce ich ratować? Trzeba oddać tą sprawę w ręce JPII, który nas w to wmanewrował. Niech nas teraz ratuje przed jego przyjaciółmi żydami.
                Dodaj odpowiedź 11 12
                  Odpowiedzi: 0
                • Syn Wyklętego IP
                  Redaktorowi Lisickiemu gratuluję czytelników.
                  Dodaj odpowiedź 8 5
                    Odpowiedzi: 1
                  • DANNN IP
                    I te wszystkie oskarzenia wyplywaja calkowicie DOPIERO po 73 latach od zakonczenia wojny ??!! Nie zastanawia was to, nie budzi watpliwosci ?
                    Dodaj odpowiedź 31 13
                      Odpowiedzi: 0
                    • Janusz IP
                      Jak to nie trzeba było donosić? Niemieckie władze okupacyjne wydały takie prawo, ze trzeba zawiadamiać Niemców o ukrywających się żydach. Karą za zatajenie takiej informacji była śmierć. Istniało też niebezpieczeństwo, że  ukrywający się żyd tylko udawał że się ukrywa, a tak naprawdę współpracował z Niemcami i donosił im za pieniądze, że ktoś wie o ukrywającym się żydzie i nie zgłosił tego władzom.
                      Dodaj odpowiedź 31 19
                        Odpowiedzi: 2
                      • Salcio IP
                        Ta pani nie mowi o Holokauscie.
                        Ona sprzedaje Holokaust.
                        Trzy miliony zamordowanych Polakow podczas wojny - nie wazne - kupujcie moje! wrzeszczy.
                        Ona wie jak sie sprzedac, wkrotce oglosi sie ofiara antysemityzmu.
                        Nagrody w USA i Izraelu gwarantowane.
                        Bezwstydna, ordynarna licytacja ludzka tragedia.
                        Dodaj odpowiedź 40 13
                          Odpowiedzi: 0
                        • Czytacz IP
                          Ciekawe kto był promotorem pracy doktorskiej i habilitacyjne tej pani i jak brzmią tytuły jej prac naukowych.
                          Dodaj odpowiedź 27 13
                            Odpowiedzi: 0
                          • Admirał IP
                            A małżonek to musiał donosić?
                            Dodaj odpowiedź 30 6
                              Odpowiedzi: 2
                            • andrzej IP
                              W/g tej osoby Polak umiera jak liść jesienią , a Żyd to jak by spalić studolarówkę?
                              Dodaj odpowiedź 30 8
                                Odpowiedzi: 0
                              • Z twittera IP
                                "Nie chcę Polinu! jak tak dalej pójdzie, to nikt ze strachu przed Żydami nie będzie głosował na PIS!
                                Co wy robicie!
                                PO chce Arabów
                                PIS chce Polinu
                                do kogo mają iść Polacy, którzy chcą POLSKI!!!

                                Bardzo poważnie pytam!⁉️‼️"
                                Dodaj odpowiedź 41 13
                                  Odpowiedzi: 1

                                Czytaj także