Tajne porozumienie Dudy z Zełenskim? Były prezydent zabrał głos
Po tym, jak Wołodymyr Zełenski nadał Samodzielnemu Centrum Operacji Specjalnych "Północ", czyli elitarnej jednostce ukraińskiej armii, imię "Bohaterów UPA", przewodniczący klubu poselskiego Konfederacji Grzegorz Płaczek zaapelował do prezydenta Karola Nawrockiego o odebranie prezydentowi Ukrainy Orderu Orła Białego, który został mu przyznany przez ówczesnego prezydenta Andrzeja Dudę w 2023 r.
Prezydent Nawrocki zwołał Kapitułę Orderu Orła Białego na poniedziałek (8 czerwca). Szczegóły nie są znane. Rzecznik głowy państwa Rafał Leśkiewicz przekazał jedynie we wpisie na platformie X, że kapituła "przestawiła swoją opinię uczestniczącemu w obradach prezydentowi RP Karolowi Nawrockiemu". "Prezydent podejmie decyzję w odpowiednim czasie" – zapewnił.
Duda: Profesor mija się drastycznie z prawdą
– W ukraińskim internecie przedstawiono opinię, że w styczniu 2022 r. zawarto tajne porozumienie między Zełenskim a Dudą, gdzie obydwaj, najkrócej mówiąc, obiecali, że będą wstrzemięźliwi w sprawach historycznych. Dlaczego mną to wstrząsa? Bo prezydent Duda zawierając porozumienie nie ujął w nim zdjęcia zakazu ekshumacji i to bardzo źle świadczy o prezydencie Dudzie – powiedział na antenie TVN24 prof. Grzegorz Motyka, historyk specjalizujący się w relacjach polsko-ukraińskich, członek Kolegium IPN i szef Wojskowego Biura Historycznego. Pytany o wiarygodność przytaczanych przez siebie doniesień, stwierdził, że "nikt im nie zaprzeczył".
Portal Onet poprosił Andrzeja Dudę o komentarz do tych słów. "Nie wiem, skąd prof. Motyka ma taką informację, jednoznacznie i stanowczo stwierdzam, że żadnej takiej umowy nie było. Pan profesor mija się drastycznie z prawdą" – oświadczył były prezydent.
"Przeciwnie bowiem, zawsze podkreślałem w moich relacjach z prezydentami Ukrainy (Poroszenką, a potem Zełenskim), że sprawy historyczne muszą być we właściwy sposób załatwione (ekshumacje i odpowiednie upamiętnienie pomordowanych, czyli groby, by potomkowie wiedzieli, gdzie pochowano ich bliskich), aby móc spokojnie budować wspólną przyszłość. To między innymi dlatego prezydent Zełenski upamiętnił wraz ze mną ofiary rzezi na Wołyniu wspólną wizytą, modlitwą i symbolicznym zapaleniem zniczy w katedrze w Łucku 9 lipca 2023 r." – napisał.
"Prezydent Zełenski doskonale wie, jaki jest stosunek Polaków do UPA i OUN, choć z drugiej strony trzeba mieć świadomość (tej w polskim społeczeństwie brakuje), że sprawa jest historycznie zniuansowana. Ale to zadanie dla ekspertów, by opracować akceptowalną dla obu stron ścieżkę postępowania. Na szczęście Prezydent Karol Nawrocki jest tu osobą kompetentną (w sprawach historycznych) jak mało kto. Mam więc pełne zaufanie do jego decyzji w tych kwestiach" – skwitował.