Dwa maleńkie kraje podpisały umowę stowarzyszeniową z UE

Umowę zawarto w poniedziałek (19 października) w Brukseli. W imieniu Komisji Europejskiej dokument podpisał wiceprzewodniczący wykonawczy KE Maros Sefovic. W uroczystości uczestniczyli także szef rządu Andory Xavier Espot oraz minister spraw zagranicznych San Marino Luca Beccari. Podpisano również zmiany do umów monetarnych obu państw z UE.

Porozumienie przewiduje włączenie Andory i San Marino do rozszerzonego rynku wewnętrznego UE na zasadach opartych na wspólnych przepisach i uczciwej konkurencji. Dostęp do rynku ma być porównywalny z tym, z którego korzystają Norwegia, Islandia i Liechtenstein w ramach Europejskiego Obszaru Gospodarczego.

Umowa obejmuje m.in. współpracę w dziedzinie edukacji, badań naukowych, polityki społecznej, ochrony środowiska, praw konsumentów i kultury. Ma także ułatwić handel transgraniczny, wspierać inwestycje i zwiększyć pewność prawną przedsiębiorstw oraz obywateli.

Porozumienie uwzględnia szczególną sytuację obu niewielkich państw, ich położenie geograficzne, rozmiar oraz bliskie związki z sąsiadującymi państwami członkowskimi UE. W niektórych obszarach przewidziano okresy przejściowe i dostosowania ułatwiające wdrażanie unijnych przepisów.

Andora i San Marino bliżej europejskiego rynku. Umowa podpisana

– W czasach niepewności geopolitycznej i rosnącej fragmentacji naszą odpowiedzią nie jest izolacja, lecz partnerstwo – powiedział Sefcovic podczas ceremonii podpisania umowy. Jak zaznaczył, porozumienie ma przynieść większą stabilność, przewidywalność i nowe możliwości obywatelom oraz przedsiębiorstwom.

Podpisanie umowy rozpoczyna etap jej zatwierdzania. Dokument będzie wymagał zgody Parlamentu Europejskiego. W przypadku Andory przewidziano ponadto referendum konsultacyjne, którego wynik rząd zapowiedział uznać za politycznie wiążący. W razie poparcia porozumienia przez obywateli konieczna będzie również ratyfikacja przez parlament Andory. San Marino będzie prowadzić własną procedurę zatwierdzenia umowy.

Negocjacje w sprawie porozumienia stowarzyszeniowego rozpoczęły się w 2015 r. i zostały zakończone w grudniu 2023 r. W lipcu 2026 r. Rada UE upoważniła do podpisania umowy i jej tymczasowego stosowania, z zastrzeżeniem spełnienia odpowiednich warunków proceduralnych.

Dwa małe państwa bliżej UE

Andora i San Marino nie są członkami Unii Europejskiej, ale oba państwa używają euro na podstawie umów monetarnych z UE. Nowe porozumienie ma pogłębić ich integrację gospodarczą i instytucjonalną ze Wspólnotą.

Andora leży w Pirenejach. Graniczy od północy z Francją, a od południa z Hiszpanią. San Marino to enklawa na obszarze Włoch. Linia graniczna z włoskimi regionami Emilia-Romania i Marche liczy niespełna 40 km długości. Oprócz Watykanu jest to jedyne państwo w Europie stanowiące enklawę.