KrajFenomen „Żegoty”

Fenomen „Żegoty”

Dzieci w warszawskim Getcie
Dzieci w warszawskim Getcie / Źródło: Wikimedia Commons
Dodano 31
Mężni, ofiarni ludzie przygotowywali dla Żydów mieszkania i fałszywe dokumenty, a dzieci trafiały pod opiekę zakonnic.

Już od 1940 r. Referat Mniejszości Narodowych przy BIP KG ZWZ-AK zbierał informacje i przygotowywał raporty o sytuacji mniejszości żydowskiej, w miarę upływu czasu stającej się coraz cięższą, a likwidacja gett i deportacja Żydów do obozów zagłady nadała jej wymiar wszechobejmującej tragedii. Jedynym ratunkiem dla obywateli polskich pochodzenia żydowskiego była ucieczka i ukrycie się. Zwłaszcza dramatyczna akcja likwidacyjna warszawskiego getta uzmysłowiła potrzebę zorganizowania stałej instytucji pomocowej dla uciekinierów z żydowskich z gett. Wtedy właśnie rozwinęło się w konspiracji przedsięwzięcie, które przeszło do historii pod ogólną nazwą: „Żegota”.

1942 r. powstał Społeczny Komitet Pomocy Ludności Żydowskiej imienia Konrada Żegoty. Inicjatorką jego utworzenia była Zofia Kossak-Szczucka (1890–1968). Ta wzięta pisarka przed wojną działała w Akcji Katolickiej. Do Żydów miała wtedy stosunek krytyczny, co nie przeszkodziło jej zostać w czasie hitlerowskiej okupacji główną orędowniczką niesienia im pomocy. Dawała temu wyraz w podziemnej prasie oraz w działaniach katolickiego, konspiracyjnego Frontu Odrodzenia Polski. W ulotce zatytułowanej „Protest” pisała: „Tego milczenia dłużej tolerować nie można. Jakiekolwiek są jego pobudki – jest ono nikczemne. Wobec zbrodni nie wolno pozostawać biernym. Kto milczy w obliczu mordu – staje się wspólnikiem mordercy. Kto nie potępia – ten przyzwala”.

W grudniu 1942 r. Komitet zaczął działać jako komórka Podziemnego Państwa Polskiego, a jego nazwę zmieniono na: Rada Pomocy Żydom „Żegota”. Pomoc finansowano głównie ze środków otrzymywanych od Rządu RP na Uchodźstwie, oczywiście za pośrednictwem Delegatury w Kraju. Rada Pomocy Żydom „Żegota” była jedyną w okupowanej przez Niemców Europie instytucją zajmującą się wyłącznie ratowaniem Żydów i będącą zarazem placówką konspiracyjnego rządu.

Szacuje się, że z ćwierci miliona Żydów znajdujących się w Generalnym Gubernatorstwie po likwidacji gett, wyzwolenia dożyło 100 tys. Tylko i aż. Ogromna liczba zamordowanych poraża, ale i te 100 tys. nie zostałoby ocalonych w warunkach jedynego kraju w okupowanej Europie, w którym za jakąkolwiek pomoc okazaną Żydowi groziła śmierć. Przeżyli dzięki polskiej pomocy – indywidualnej i zorganizowanej w ramach Podziemnego Państwa Polskiego.

Okładka miesięcznika Historia Do Rzeczy: 1/2018
Artykuł został opublikowany w 1/2018 wydaniu miesięcznika „Historia Do Rzeczy”
Zamów w prenumeracie lub w wersji elektronicznej:
/ mba
 31
  • Lolek IP
    No bo to jest tak: Żaden dobry uczynek nie pozostaje bez kary!
    Dodaj odpowiedź 6 0
      Odpowiedzi: 0
    • Refleksja IP
      I po co?
      Dodaj odpowiedź 6 6
        Odpowiedzi: 0
      • Jklkj IP
        Ach te liczby. Wygląda na to, że ocalono 40 procent (100000) Żydów z ćwierci miliona zamieszkujacych Generalną Gubernie. Byłoby pięknie, ale tak nie było. Z samej Warszawy od lipca do września 1942 r. w wielkiej akcji likwidacyjnej wywieziono do Treblinki i zagazowano ok. 300 tys. osób. To wtedy Warszawa "aryjska" oniemiala. To o tym milczeniu pisała cytowana Kossak-Szczucka: "Tego milczenia dłużej tolerować nie mozna". Wspaniała dzialnosc Żegoty na dużą skalę rozpoczęła się dopiero po największej w dziejach Warszawy rzezi jej mieszkancow.
        Dodaj odpowiedź 6 1
          Odpowiedzi: 0
        • piwi77 IP
          Tylko, że każdy uratowany żyd poświęcił resztę życia na szkodzenie Polsce.
          Dodaj odpowiedź 17 8
            Odpowiedzi: 0
          • Semperfi IP
            To jakiś absurd. Uratowali 5000, źle, mało. To co oni mieli, k*rwa, zrobić? Uratować 3 miliony i dokonać niemożliwego? Czy Polacy mieli obowiązek łamać prawa fizyki, bo inaczej zostaną nazwani zbrodniarzami?
            Dodaj odpowiedź 32 4
              Odpowiedzi: 1
            • światowiec IP
              eee tam,
              w YV takie cóś nie ma drzewka,
              w Holywood ani 1 filmu o tym nie nakręcili,
              FISF też nie dofinansował produkcji takowego,
              ośrodek z NY mówi, że PL to światowa stolica antys...
              w świecie nikt nie ma pojęcia o Z. Kossak-Szczuckiej,
              to pewnie czegoś takiego nie było :p
              a jeśli nawet, to i tak wg "prof" z ŻIH i Centrum Badań nad Zagładą Żydów,
              podczas wojny dla Żydów:
              „najlepszą strategią uratowania się był obóz koncentracyjny, a nie zdanie się na pomoc Polaków”.
              Dodaj odpowiedź 15 0
                Odpowiedzi: 0
              • Mirek IP
                W takiej sytuacji nawet Żegota niewiele mogła zrobić ponieważ Żydzi nie zrobili prawie nic aby przetrwać . Polacy już we wrześniu 1939 roku tworzyli organizacje podziemne np , Związek Walki Zbrojnej . A CO ROBILI W TYM CZASIE ŻYDZI ?. ANO NIC NIE ROBILI !!!. Jeszcze zanim Niemcy zapędzili ich do gett mogli przeciez za posiadane złoto i inne wartościowe przedmioty kupić broń i stanąć do walki razem z Polakami . Żydzi tymczasem wszystkie drogie przedmioty w tym złoto zabrali do gett a następnie zabrali je do obozów koncentracyjnych do których szli jak stado baranów aby tam oddać to wszystko Niemcom . A teraz drą japy na cały świat że Polacy ich nie ratowali . Dlatego stawiam pytanie : Dlaczego ja mam ryzykować życie lub zginąć za kogoś kto nie podejmuje żadnych starań ze swojej strony aby przeżyć !!!.
                Dodaj odpowiedź 37 6
                  Odpowiedzi: 1
                • Bumar SA IP
                  "wyzwolenia dożyło 100 tys."
                  Z czego zasługą Żegoty było przeżycie ilu? Wczoraj w jednej z telewizji pani Bikont twierdziła, że 3000, góra 4000. W porównaniu do kilkumilionowej liczby ludności żydowskiej w przedwojennej Polsce - porażająco mało. Tyle, co kropla w morzu.
                  Tak, tak, owszem, słyszałem to powiedzenie zaczynające się od "Kto ratuje jedno życie . . ." Ale jednak te proporcje . . .

                  ------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

                  "Przeżyli dzięki polskiej pomocy"
                  A ta ogromna większość, która jednak nie przeżyła - to na skutek czego?
                  Dodaj odpowiedź 7 29
                    Odpowiedzi: 2
                  • odtrutka IP
                    Dodaj odpowiedź 7 1
                      Odpowiedzi: 0
                    • Pan Utu IP
                      Mam pytanie do tych idiotów historycznych, którzy kwestionują ofiarność Polaków dla ratowania Żydów. Jak chcecie się licytować, to podajcie ilu Polaków w czasie wojny uratowali Żydzi? Jakie w tym celu utworzyli organizacje? Ilu zginęło broniąc Polaków, a ilu doniosło na Polaków Niemcom? Przypomnę, że straty zarówno Żydów i Polaków to 3 mln dla każdej z nacji.
                      Dodaj odpowiedź 45 5
                        Odpowiedzi: 0
                      • AMERYKA NIE chciała uwierzyć IP
                        --- - A  CO KONKRETNIE!!!!!!!!!!!! zrobili "hamerykańscy" Żydzi by  POMÓC UMIERAJĄCYM z  glodu dzieciom w getcie -- JAK OLALI Karskiego i jego 'TWARDE" dowody na  Zaglade---JAK 'ŁADNIE " 'chollywood' , IBM --WSPÓŁPRACOWAŁY ZE szkopami I ZLOTO Z TEGO CIĄGNĘŁY!!! Churrchill powiedział że  NIE bedzie prowadził ŻYDOWSKIEJ wojny , ŻYDOWSKIE dzieci umierały z glodu wgetach , A POLSKIE dzieci MORDOWAŁY szkopy zastrzykiem fenolu w serce , w  obozach POD WARSZAWĄ [ dla  DZIECI POLSKICH OD LAT 2 !!!] je pędzono do pracy I ŚMIERCI Z  GŁODU -NA SYBERII ZDYCHAŁY- ZAMARZAŁY Z MATKAMI , ICH TRUPY I  ICH RODZICOW GNILY W PALMIRACH PIAŚNICY , ITP- I  CO DALEJ LICYTACJA -- NA MĘCZENSTWO-------------------ŻĄDY anglii i  francji W  1939 --NIE!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!! wysłały swych wojsk by broniły ŻYDOWSKICH DZIECI , ICH RODZICÓW I  ICH MAJĄTKÓW!!!
                        Dodaj odpowiedź 47 3
                          Odpowiedzi: 0
                        • Hmmm. IP
                          A może artykuł o fenomenie Żagwi w kontekście dobrych relacji z gestapo?
                          Dodaj odpowiedź 14 8
                            Odpowiedzi: 0
                          • Zbysław IP
                            Jesteśmy mistrzami świata!
                            youtube
                            Dodaj odpowiedź 5 0
                              Odpowiedzi: 0
                            • Janusz IP
                              Niestety... powszechna wśród Polaków była też postawa obojętności na los swoich żydowskich sąsiadów. Bardzo wielu z naszych rodaków okradało Żydów i trudniło się straszliwym handlem - szmalcownictwem. Polacy dopuszczali się również morderstw na Żydach. Pogromów i egzekucji. Powszechna wśród Polaków ratujących Żydów była postawa całkowitej nieufności wobec swoich polskich przyjaciół, znajomych, a nawet rodziny. To zagrożenie z ich strony powodowało codzienną niepewność i strach.

                              Historia Polski ma wiele odcieni i tym różni się od polityki historycznej, że nie tworzy narracji lecz przekazuje wiedzę dla potomnych, aby pomni błędów przeszłości korzystali ze wzorców Żegoty, a nie "Sąsiadów"
                              Dodaj odpowiedź 16 45
                                Odpowiedzi: 4
                              • CIEKAWY IP
                                Pisze się zawsze o tym jacy to Żydzi byli biedni, poszkodowani, napiętnowani przez innych etc.
                                Tu piszecie o fenomenie ,,Żegoty". Kręcone są filmy na temat holokaustu i martyrologii Żydów w czasie
                                II wojny światowej. Filmy te najczęściej nagradzane są Oskarami przez Akademie Filmową w której wiadomo kto wiedzie prym. Nigdy natomiast nikt nie wspomina o organizacji o nazwie "ŻAGIEW", która również prężnie działała podczas wojny. Ciekawy jestem czy taki film gdyby został nakręcony również zyskał by przychylność Amerykańskiej Akademii Filmowej i czy ktokolwiek zdobył by się na taką odwagę aby taki film nakręcić???
                                Dodaj odpowiedź 42 1
                                  Odpowiedzi: 0

                                Czytaj także