Ordo Iuris apeluje do Nawrockiego o weto. "Ryzyko cyfrowej cenzury"

Ordo Iuris apeluje do Nawrockiego o weto. "Ryzyko cyfrowej cenzury"

Dodano: 
Prezydent Karol Nawrocki
Prezydent Karol Nawrocki Źródło: KPRP/Grzegorz Jakubowski
Instytut Ordo Iuris zwrócił się do prezydenta Karola Nawrockiego z wnioskiem o zawetowanie ustawy wdrażającej unijny akt o usługach cyfrowych (DSA).

Chodzi o ustawę z 22 października 2026 roku o zmianie ustawy o świadczeniu usług drogą elektroniczną oraz niektórych innych ustaw, określaną jako DSA II, której numer druku to 3003. Nowe przepisy mają wdrażać unijny akt o usługach cyfrowych, jednak zdaniem Ordo Iuris znacznie wykraczają poza wymagania prawa UE.

Instytut wskazuje przede wszystkim na mechanizm administracyjnego blokowania treści w internecie. Zgodnie z ustawą decyzje w tej sprawie mógłby podejmować prezes Urzędu Komunikacji Elektronicznej, a w przypadku platform udostępniania wideo – przewodniczący Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji.

W ocenie Ordo Iuris rozwiązanie to stwarza ryzyko wykorzystywania przepisów do ograniczania wypowiedzi niewygodnych dla rządzących, np. krytycznych wobec masowej migracji.

Ordo Iuris chce kolejnego weta. "Nie usunięto wcześniejszych wad"

Instytut przypomina, że podobne rozwiązania znalazły się już w ustawie zawetowanej przez Karola Nawrockiego 9 stycznia 2026 roku. Wówczas prezydent powołał się m.in. na argumenty przedstawione przez Ordo Iuris.

Rząd zdecydował następnie o podzieleniu przepisów na dwie ustawy. Pierwszą, z 4 września, prezydent podpisał. Najbardziej kontrowersyjne regulacje dotyczące administracyjnego usuwania treści znalazły się jednak w drugim akcie prawnym, który trafił teraz na biurko głowy państwa.

Ordo Iuris zwraca uwagę, że ustawa obejmuje m.in. przestępstwa określane jako "mowa nienawiści", ale także naruszenia praw autorskich czy przepisów antynikotynowych. Zdaniem Instytutu katalog został skonstruowany arbitralnie.

Blokowanie treści w dwa dni? Prawnicy alarmują

Szczególne zastrzeżenia Instytutu budzi procedura wydawania decyzji o blokowaniu treści.

Wniosek mógłby złożyć m.in. prokurator, Policja, Straż Graniczna, organy skarbowe, a także zwykły użytkownik internetu.

Decyzja administracyjna miałaby zapadać w ciągu siedmiu dni, natomiast w przypadku wniosku Policji lub prokuratora – zaledwie dwóch dni. Autor kwestionowanej wypowiedzi otrzymałby zasadniczo 48 godzin na przedstawienie stanowiska, a w określonych sprawach termin ten zostałby skrócony do 24 godzin.

Ordo Iuris krytykuje również ograniczenie możliwości przeprowadzania dowodów i jednoinstancyjny charakter postępowania administracyjnego. Choć od decyzji przysługiwałby sprzeciw do sądu, zdaniem Instytutu przepisy nie zapewniają wystarczających gwarancji skutecznej obrony.

Zastrzeżenia dotyczą także rejestru blokowanych domen, prowadzonego przez prezesa UKE. Dostawcy internetu mieliby 48 godzin na zablokowanie wpisanych do niego stron.

"Rażąca ingerencja w wolność słowa"

Według Ordo Iuris proponowane regulacje mogą naruszać konstytucyjną wolność wyrażania poglądów oraz zasadę proporcjonalności. Instytut wskazuje również na możliwą sprzeczność ze standardami wynikającymi z Europejskiej Konwencji Praw Człowieka i Karty Praw Podstawowych UE.

"Ustawa nie powinna wejść w życie. Nie tylko umożliwia ona rażącą ingerencję w wolność słowa, ale również zawiera szereg przepisów niejasnych, niedopracowanych, zwłaszcza proceduralnych. Wierzę, że tym razem Prezydent RP również odmówi jej podpisania" – podkreśla Jędrzej Jabłoński, starszy analityk Instytutu Ordo Iuris i autor analizy.

Czytaj też:
Ustawa 3003. Sośnierz ostrzega: Rosyjskie standardy wolności słowa
Czytaj też:
Bryłka liczy na weto niebezpieczniej ustawy. "Nie powinna wejść w życie"

Źródło: Instytut Ordo Iuris
Czytaj także