Wielki Piątek to jedyny dzień w roku liturgicznym, kiedy nie jest sprawowana msza święta. W centrum wielkopiątkowych obchodów znajduje się Liturgia Męki Pańskiej, odprawiana zazwyczaj w godzinach wieczornych.
Liturgia składa się z trzech głównych części. Pierwszą jest Liturgia Słowa z czytaniem Ewangelii o męce Jezusa Chrystusa. Następna to adoracja Krzyża – centralny moment Liturgii. Wierni podchodzą z czcią do odsłoniętego krzyża, całując figurę Pana Jezusa. Kolejną część Liturgii stanowi Komunia Święta. Po zakończeniu Liturgii Najświętszy Sakrament zostaje przeniesiony do symbolicznego Grobu Pańskiego, gdzie rozpoczyna się – w wielu kościołach całonocna – adoracja.
W Wielki Piątek obowiązuje post ścisły
Wielki Piątek to dzień postu ścisłego. Obowiązuje post jakościowy – należy zrezygnować z potraw mięsnych (z wyjątkiem ryb), a także ilościowy – można spożyć tylko jeden posiłek do syta i dwa "dla zaspokojenia głodu".
Wstrzemięźliwość od pokarmów mięsnych dotyczy wszystkich, którzy ukończyli 14. rok życia, natomiast post ścisły, wraz z ograniczeniem posiłków, obowiązuje osoby od 18 do 60 lat.
Triduum Paschalne
Triduum Paschalne to najważniejszy okres w kalendarzu liturgicznym. Jego istotą jest celebracja Misterium Paschalnego: męki, śmierci oraz zmartwychwstania Jezusa Chrystusa. Rozpoczyna się ono w czwartek wieczorem od Mszy Wieczerzy Pańskiej, a kończy w czasie nieszporów w Niedzielę Zmartwychwstania Pańskiego.
Słowo "Triduum" pochodzi z języka łacińskiego i oznacza "trzy dni". Choć w praktyce obchody trwają cztery dni (od czwartkowego wieczora do niedzielnego wieczora), to trzeba pamiętać, że obchody niedzieli i świąt w Kościele rozpoczynają się wieczorem dnia poprzedniego, a więc Triduum Paschalne rozpoczyna się wieczorem w Wielki Czwartek. Triduum Paschalne to jeden wspólny obchód liturgiczny – żadna z liturgii nie kończy się bowiem błogosławieństwem czy rozesłaniem.
Słowo "Paschalne" wywodzi się od hebrajskiego "pesach", które oznacza "przejście". Chodzi o przejście ze stanu grzechu do odkupienia, przejście Chrystusa z tego świata do Domu Ojca i przejście ze śmierci do życia.
Czytaj też:
Droga Krzyżowa w Koloseum. Papież Leon XIV wraca do dawnej tradycji