O tym, jak postępować z uszkodzonymi pieniędzmi, traktuje zarządzenie NBP o numerze 31/2013 wydane 17 grudnia 2013 roku. Naderwany banknot lub uszkodzona moneta, najprawdopodobniej nie zostaną przyjęte przez kasjera w sklepie. Aby nie stracić ich wartości, warto taki zniszczony banknot czy monetę wymienić.
Zużyte i uszkodzone pieniądze można wymienić w dowolnym banku w Polsce lub w oddziale terenowym Narodowego Banku Polskiego. Przy niewielkim uszkodzeniu wymiana zwykle odbywa się od ręki – wynika z dokumentu banku centralnego.
NBP wymieni banknot. Jednak nie każdy
Najmocniej zniszczone środki płatnicze są przyjmowane tylko wniosek i takie pieniądze zostają przesłane do wymiany do NBP. Aby wypełnić wniosek należy podać podstawowe dane personalne oraz kontaktowe. Uszkodzone pieniądze nie zawsze są wymieniane w 100 proc. pierwotnej wartości. Posiadając część banknotu czy monety, otrzymamy wyłącznie 50 proc. wartości pieniądza, a czasami nic.
W jakiej sytuacji otrzymamy pełną wartość uszkodzonych pieniędzy? Kilka przypadków: gdy zachowało się ponad 75 proc. powierzchni banknotu w jednym fragmencie; banknot został przerwany na kilka części (maksymalnie 9), które w sumie stanowią całość uszkodzonego banknotu; moneta jest w jednym kawałku lub w dwóch częściach – rdzeniu i pierścieniu.
Z kolei 50 proc. wartości uszkodzonych pieniędzy dostaniemy gdy: zachowało się od 45 proc. do 75 proc powierzchni banknotu w jednym fragmencie; zachowała się tylko jedna z dwóch części monety -–rdzeń lub pierścień.
Przesłanie pieniędzy do NBP w celu wymiany nie zawsze oznacza, że gotówka zostanie wymieniona. Jeśli zachowało się mniej niż 45 proc. powierzchni banknotu w jednym kawałku, nie dostaniemy nic. Dodatkowo bank może nie oddać przekazanej gotówki. Wówczas wnioskodawca ma 6 miesięcy na odbiór. Jeśli się nie zgłosi, NBP wrzuci pieniądze do niszczarki.
Według najnowszych dostępnych danych Narodowego Banku Polskiego, w obiegu znajduje się około 2,4–2,5 miliarda banknotów złotowych. Liczba ta zmienia się z miesiąca na miesiąc w zależności od zapotrzebowania na gotówkę. Największy udział w liczbie banknotów mają banknoty o wartości 100 zł – ok. 47,7 proc. wszystkich banknotów.
Czytaj też:
Pogarszają się warunki biznesowe w Polsce. "Już czternasty miesiąc z rzędu"