W piątek Sąd Najwyższy uznał większość ceł nałożonych przez Donalda Trumpa za nielegalne. Prezydent nałożył taryfy na podstawie ustawy IEEPA (International Emergency Economic Powers Act) z 1977 r. Sędziowie (stosunkiem głosów 6:3) orzekli, że cła są podatkiem, co oznacza, że prezydent nie miał uprawnień do nakładania taryf na podstawie wspomnianego aktu normatywnego bez uzyskania zgody Kongresu.
Po tym, jak Sąd Najwyższy unieważnił większość ceł nałożonych przez Donalda Trumpa, prezydent USA ogłosił globalną taryfę w wysokości 10 proc., a następnie 15 procent. Nowe cła mogą obowiązywać maksymalnie przez 150 dni, chyba że Kongres wyrazi zgodę na przedłużenie. Komisja Europejska zwróciła się do strony amerykańskiej o wyjaśnienie.
Komisja Europejska: Domagamy się pełnej jasności
"Komisja Europejska domaga się pełnej jasności co do kroków, jakie Stany Zjednoczone zamierzają podjąć w następstwie niedawnego orzeczenia Sądu Najwyższego w sprawie ustawy o międzynarodowych uprawnieniach ekonomicznych w sytuacjach nadzwyczajnych (IEEPA)" – czytamy na stronie KE.
"Obecna sytuacja nie sprzyja realizacji «sprawiedliwego, zrównoważonego i wzajemnie korzystnego» handlu i inwestycji transatlantyckich, zgodnie z ustaleniami obu stron i postanowieniami wspólnego oświadczenia UE-USA z sierpnia 2025 r. Komisja zawsze będzie dbać o pełną ochronę interesów Unii Europejskiej. Przedsiębiorstwa i eksporterzy z UE muszą mieć zapewnione sprawiedliwe traktowanie, przewidywalność i pewność prawną" – pisze unijna instytucja.
Komisja pisze, że Europa jako największy partner handlowy Stanów Zjednoczonych oczekuje, że Stany Zjednoczone dotrzymają zobowiązań określonych w umowie o współpracy handlowej, "tak samo jak UE dotrzymuje swoich zobowiązań".
"W szczególności produkty z UE muszą nadal korzystać z najbardziej konkurencyjnego traktowania, bez podwyżek ceł powyżej jasno określonego i kompleksowego pułapu uzgodnionego wcześniej" – czytamy w oświadczeniu Komisji.
"Cła są podatkami, które powodują wzrost kosztów zarówno dla konsumentów, jak i przedsiębiorstw, co potwierdzają ostatnie badania. W przypadku nieprzewidywalnego stosowania cła mają z natury charakter destrukcyjny, podważając zaufanie i stabilność na rynkach światowych oraz powodując dalszą niepewność w międzynarodowych łańcuchach dostaw" – wskazuje KE, dodając, że pozostaje w stałym kontakcie z administracją USA i będzie pracować nad porozumieniem w zakresie obniżenia cen.
Sąd Najwyższy: Cła Trumpa nielegalne
"Prezydent przyznaje sobie nadzwyczajne uprawnienia do jednostronnego nakładania ceł o nieograniczonej wysokości, czasie trwania i zakresie. Biorąc pod uwagę zakres, historię i kontekst konstytucyjny tych deklarowanych uprawnień, musi on jasno określić upoważnienie Kongresu do ich wykonywania" – napisał we wspomnianym orzeczeniu prezes Sądu Najwyższego John Roberts.
"Ustawa IEEPA nie zawiera żadnych odniesień do taryf ani ceł (...) i do tej pory żaden prezydent nie odczytał ustawy IEEPA w sposób, który nadawałby jej takie uprawnienia" – podkreślił sędzia.