Relacje te sięgają 1984 r. i wielokrotnie były przyćmiewane przez nieporozumienia – zwłaszcza podczas wojny w Iraku, której sprzeciwiał się papież Jan Paweł II. W szczytowym momencie napięć w 2003 r. ówczesny ambasador USA Jim Nicholson otwarcie przyznał, iż "w kwestii Iraku mamy wyraźną różnicę zdań. Papież powiedział stanowcze »nie« wojnie".
Równie jasne stanowisko zajął Leon XIV podczas niedzielnej modlitwy Anioł Pański w sprawie aktualnego ataku wojskowego USA w Wenezueli. – Dobro umiłowanego narodu wenezuelskiego musi przeważać nad wszelkimi innymi względami – powiedział papież i wezwał do "podążania drogą sprawiedliwości i pokoju". Aby to osiągnąć, "musi być zagwarantowana suwerenność kraju, zapisane w konstytucji zasady państwa prawa, poszanowanie prawa człowieka i prawa obywatelskie".
Zniekształcone wypowiedzi papieża Leona XIV
Tymczasem ambasador USA Brian Burch w swojej relacji zignorował tę istotną różnicę. Skutecznie zniekształcił wypowiedzi Leona XIV, cytując wybiórczo jego kluczowe wypowiedzi i pomijając ogólny kontekst. Zasugerował, jakoby papież popierał działania Trumpa. "Papież Leon XIV powiedział w niedzielę, że śledzi doniesienia z Wenezueli i modli się o pokój" – napisał Burch. Dodał, że papież "podkreślił potrzebę współpracy w budowaniu przyszłości dla narodu wenezuelskiego opartej na współpracy, stabilności i harmonii". "Dzięki zdecydowanemu postępowaniu Trumpa dyktator Nicolas Maduro zostanie teraz postawiony przed sądem. To moment, by świętować nadzieję dla milionów" – podkreślił ambasador Stanów Zjednoczonych przy Stolicy Apostolskiej.
Tym samym pominął wyraźne napomnienie Leona XIV o konieczności obrony suwerenności Wenezueli. Już w grudniu papież publicznie wezwał administrację Trumpa do zaniechania "wojskowego zamachu stanu lub inwazji" na Wenezuelę.
Współpracownicy papieża dobrze znają Wenezuelę
Sytuacja w Wenezueli jest bliska Stolicy Apostolskiej również ze względu na osobiste powiązania. Urodzony w Wenezueli substytut ds. ogólnych w Sekretariacie Stanu abp Edgar Pena Parra jest jednym z najważniejszych urzędników Kurii Rzymskiej. Wenezuelę zna z pierwszej ręki także sekretarz stanu, kardynał Pietro Parolin, który w latach 2009-2013 był nuncjuszem apostolskim w Caracas.
W poniedziałek 5 stycznia papież spotkał się ze swoim nuncjuszem w USA, kardynałem Christophe'em Pierre. Z pewnością sytuacja w Wenezueli również została poruszona w czasie ich rozmowy.
Przedstawiciele Kościoła w USA podzieleni
Biskupi USA jak dotąd milczą w tej sprawie. Na stronie internetowej Konferencji Biskupów znajduje się zdjęcie papieża witającego gości z podpisem "Merry Christmas!". Dalej znajduje się informacja z krytycznym stanowiskiem Leona XIV, ale brakuje oficjalnego stanowiska biskupów.
Z kolei jasne stanowisko w sprawie działań wojskowych w Wenezueli zajęli zwierzchnicy różnych Kościołów protestanckich: pastor ewangelikalny Franklin Graham, syn słynnego kaznodziei Billy’ego Grahama i szef organizacji pomocowej Samaritan’s Purse, który w wylewnych słowach pochwalił interwencję. Przemawiając w imieniu wielu wyznawców Kościołów ewangelikalnych w USA, podziękował Trumpowi "za to, co zrobił dla narodu wenezuelskiego".
Z drugiej strony, reakcje są znacznie bardziej krytyczne. Pastor Jihyun Oh, czołowy duchowny Kościoła Prezbiteriańskiego w USA, stwierdził: "Przemoc zagraniczna i interwencje wojskowe, zwłaszcza podejmowane bez wyraźnego ograniczenia i odpowiedzialności, pogłębiają cierpienie, zamiast przynosić sprawiedliwość i pokój".
Zwierzchnicy Kościoła Chrystusowego i Zjednoczonego Kościoła Chrystusowego postrzegają atak jako element niepokojącego wzorca bezprawnych działań militarnych. Teresa Hord Owens i Karen Georgia A. Thompson we wspólnym oświadczeniu potępiły "wszelkie formy agresji państwowej, skierowanej przeciwko własnemu narodowi lub skierowanej przeciwko innemu państwu".
Czytaj też:
Rubio rozmawiał z kard. Parolinem. Komunikat Watykanu ws. Wenezueli
Polecamy Państwu „DO RZECZY+”
Na naszych stałych Czytelników czekają: wydania tygodnika, miesięcznika, dodatkowe artykuły i nasze programy.
Zapraszamy do wypróbowania w promocji.
